Strafbare feiten gepleegd over de grens: wanneer mag een land uitleveren aan een ander land?

De dodelijke mishandeling die op 14 juli 2021 op Mallorca plaatsvond waarbij negen Nederlanders een landgenoot doodschopten, houdt Nederland in zijn greep. Op sociale media gingen een hoop foto’s en verhalen van de vermeende daders rond. Over één aspect was iedereen het in elk geval met elkaar eens: deze jongens moeten in Spanje worden berecht. Het strafbare feit heeft immers op Spaans grondgebied plaatsgevonden en de Spaanse rechter straft over het algemeen een stuk harder. Toch kwam op 27 juli 2021 het bericht dat de jongens in Nederland vervolgd zullen worden.

Wettelijke regeling

De hoofdregel luidt dat een verdachte van een strafbaar feit alleen in het land waar het strafbare feit is gepleegd, kan worden berecht. Wat problematisch kan zijn, is als de verdachte vlucht naar een ander land. Hier bieden de meeste landen echter wel een oplossing voor: verdachten kunnen worden uitgeleverd aan het land waar het strafbare feit is gepleegd. Om dit te kunnen bewerkstelligen, dient er een uitleveringsverdrag te bestaan tussen de twee landen in kwestie. In ons land gelden er twee verdragen waar regels in zijn opgenomen die gaan over de uitlevering aan een ander land. Binnen de Europese Unie is de Overleveringswet van toepassing. Voor landen buiten de Europese Unie hanteren wij de Uitleveringswet.

Overlevering en weigeringsgronden

In de overleveringswet staat in het eerste artikel beschreven dat als een verdachte een strafbaar feit pleegt in een bepaalde lidstaat en vervolgens vlucht naar een andere lidstaat, hij overgeleverd mag worden. Aan deze hoofdregel hangt echter een uitzondering: overlevering kan niet plaatsvinden als een van de weigeringsgronden van toepassing is. Een van de meest voorkomende weigeringsgronden staat beschreven in artikel 6 lid 2 van de Overleveringswet: een Nederlander kan niet worden overgeleverd om zijn straf in een ander land uit te zitten. De gedachte hierachter is dat de verdachte zijn straf uit moet zitten in het land waar hij de meeste binding heeft, zodat hij goed kan re-integreren in de maatschappij. Een andere weigeringsgrond die veel voorkomt is als de advocaat van de verdachte kan aantonen dat de detentieomstandigheden in de uitvaardigende lidstaat onacceptabel zijn.

Spanje – Nederland

Een overleveringsverzoek is aanvechtbaar bij de rechtbank Amsterdam. Dat de advocaten van de verdachten van de dodelijke mishandeling in Mallorca hun best hebben gedaan om de jongens in Nederland te laten vervolgen, is duidelijk. De advocaten hebben zich succesvol kunnen beroepen op een weigeringsgrond. In alle waarschijnlijkheid is de vervolging in Nederland mogelijk omdat zowel de verdachten als het slachtoffer de Nederlandse nationaliteit bezitten en de verdachten op het moment van arrestatie zich op Nederlands grondgebied bevonden.

De Brouwer Advocaten

Dreigt er voor u een uitlevering of een overlevering, of wilt u uw straf in Nederland uitzitten? Aarzel dan niet om contact op te nemen met De Brouwer Advocaten voor het inplannen van een kennismakingsgesprek met een van onze specialisten. De juristen en advocaten van De Brouwer Advocaten zijn onder andere gespecialiseerd in het (internationale) strafrecht. U kunt ons bereiken op telefoonnummer 010 423 00 19 of op het mailadres info@debrouweradvocaten.nl