Een ongeluk zit in een klein hoekje. Het kan gebeuren tijdens het spelen op straat, bij een schoolactiviteit of gewoon op de fiets. Maar wat als degene die het ongeluk veroorzaakt een minderjarige is? De vraag wie aansprakelijk is voor de schade die een kind veroorzaakt, levert in de praktijk vaak verwarring op. In deze blog lees je hoe de Nederlandse wet dit regelt, welke rol ouders spelen en hoe een slachtoffer zijn letselschade kan verhalen.
Wat verstaan we onder letselschade?
Bij letselschade gaat het om de schade die iemand oploopt door lichamelijk of geestelijk letsel na een ongeval. De schade kan bestaan uit:
Materiële schade: Schade aan spullen, bijvoorbeeld een ruit die kapot is gemaakt en vervangen moet worden.
Immateriële schade: Ook wel smartengeld genoemd, een vergoeding voor pijn, verdriet of psychisch leed.
Als iemand anders verantwoordelijk is voor dat letsel, kan die persoon volgens de wet aansprakelijk worden gesteld. Maar wat als de veroorzaker nog geen 18 jaar oud is.
Minderjarigen en aansprakelijkheid volgens de wet
Een minderjarige is in Nederland iemand jonger dan 18 jaar. Kinderen vallen onder het ouderlijk gezag en zijn niet volledig handelingsbekwaam. Toch betekent dat niet dat een minderjarige nooit aansprakelijk kan zijn voor schade.
De belangrijkste wettelijke regeling hierover staat in artikel 6:169 van het burgerlijke wetboek. Dit artikel bepaalt in welke gevallen ouders of voogden verantwoordelijk zijn voor schade die hun kinderen veroorzaken.
Kinderen jonger dan 14 jaar: ouders altijd aansprakelijk
Voor kinderen onder de 14 jaar geldt dat zij zelf niet aansprakelijk zijn voor schade die zij veroorzaken. De wet legt die verantwoordelijkheid bij de ouders of wettelijke vertegenwoordigers.
De gedachte daarachter is dat jonge kinderen nog niet goed kunnen overzien wat de gevolgen zijn van hun gedrag. Ouders hebben dus een risicoaansprakelijkheid: zij zijn aansprakelijk, ook als hen niets te verwijten valt.
Kinderen van 14 en 15 jaar: gedeelde aansprakelijkheid
Voor kinderen van 14 en 15 jaar zijn de ouders aansprakelijk, tenzij hen niet kan worden verweten dat zij de gedragingen van het kind niet hebben belet. De wet gaat ervan uit dat jongeren van deze leeftijd beter begrijpen wat de gevolgen van hun daden kunnen zijn, maar dat ouders nog steeds een zekere toezichtplicht hebben.
Jongeren van 16 tot 18 jaar: eigen verantwoordelijkheid
Vanaf 16 jaar verschuift de aansprakelijkheid grotendeels naar de jongere zelf. Een kind van 16 of 17 jaar wordt in de meeste gevallen persoonlijk aansprakelijk gesteld voor de schade die hij of zij veroorzaakt. De ouders zijn dan niet automatisch meer verantwoordelijk, tenzij zij bijvoorbeeld hebben nagelaten in te grijpen of het gedrag hebben aangemoedigd.
De rol van de aansprakelijkheidsverzekering
Vrijwel ieder huishouden heeft een aansprakelijkheidsverzekering voor particulieren (AVP). Deze verzekering dekt doorgaans schade die door kinderen wordt veroorzaakt, ook als de ouders aansprakelijk zijn. Belangrijk om te weten is dat de AVP geen schade dekt die opzettelijk is veroorzaakt. Als een kind dus bewust iemand verwondt of iets vernielt, zal de verzekering niet uitkeren. In dat geval moeten de ouders of het kind zelf opdraaien voor de schadevergoeding.
Schade verhalen bij letsel door een minderjarige
Iemand die letselschade oploopt door toedoen van een minderjarige, kan de ouders (of het kind, afhankelijk van de leeftijd) aansprakelijk stellen. Dit gebeurt meestal via een schriftelijke aansprakelijkstelling, waarin de gebeurtenis wordt uitgelegd en om vergoeding van de schade wordt gevraagd.
In veel gevallen schakelt het slachtoffer een letselschade-expert of jurist in. Deze helpt bij:
- Het verzamelen van bewijs (bijv medische rapporten en getuigenverklaringen);
- Het berekenen van de totale schade;
- Het voeren van overleg met de verzekeraar.
De schade kan bestaan uit:
- Medische kosten (zowel nu als in de toekomst);
- Verlies aan inkomsten;
- Kosten voor huishoudelijke hulp;
- Reiskosten;
Waarom duidelijke regels belangrijk zijn
De regels rond aansprakelijkheid van minderjarigen zorgen voor rechtszekerheid voor zowel slachtoffers als ouders. Slachtoffers weten wie zij kunnen aanspreken en ouders weten welke verantwoordelijkheid zij dragen.
Daarnaast moedigt de wet ouders aan om toezicht te houden op hun kinderen, zonder hen onrealistisch zwaar te belasten: jonge kinderen kunnen hun gedrag immers nog niet goed overzien, maar bij oudere tieners groeit de persoonlijke verantwoordelijkheid.
Conclusie
De aansprakelijkheid bij letselschade door minderjarigen ziet er als volgt uit:
- Kinderen tot 14 jaar: ouders volledig aansprakelijk;
- 14 en 15 jaar: kind en ouders allebei aansprakelijk;
- 16 tot 18 jaar: kind meestal zelf aansprakelijk.
In vrijwel alle gevallen speelt de aansprakelijkheidsverzekering van de ouders een grote rol bij het vergoeden van schade.
Een ongeluk door een kind kan dus grote financiële gevolgen hebben, maar dankzij deze wettelijke verdeling is het voor slachtoffers duidelijk waar zij terecht kunnen voor compensatie en voor ouders hoe zij hun verantwoordelijkheid kunnen afdekken
De Brouwer Advocaten Rotterdam
Heeft u naar aanleiding van deze blog vragen over uw letselschade. Onze advocaten letselschade staan u graag bij! U kunt ons advocatenkantoor in Rotterdam bereiken door te bellen naar 010 423 00 19 of door te mailen naar info@debrouweradvocaten.nl. Daarnaast kunt u het contactformulier op onze website invullen. Wij nemen dan zo spoedig mogelijk contact met u op.