Bij een scheiding of het verbreken van een relatie is alimentatie een belangrijk onderwerp. Alimentatie is een wettelijke onderhoudsplicht: een financiële bijdrage in het levensonderhoud van uw kinderen en – in sommige gevallen – uw ex-partner.
Wat is alimentatie?
Als u uit elkaar gaat en er zijn kinderen, dan blijven beide ouders verantwoordelijk voor hun verzorging en opvoeding. U maakt hierover samen afspraken, bijvoorbeeld over kinderalimentatie, de zorgverdeling en het ouderschapsplan.
Afhankelijk van uw financiële situatie kan daarnaast ook partneralimentatie aan de orde zijn. Dit is een bijdrage van de ene ex-partner aan de andere, wanneer deze niet (voldoende) in het eigen levensonderhoud kan voorzien.
Soorten alimentatie
Kinderalimentatie
Kinderalimentatie is verplicht wanneer u minderjarige kinderen heeft. De ouder bij wie de kinderen niet hoofdzakelijk wonen, betaalt doorgaans een bijdrage in de kosten van verzorging en opvoeding.
De onderhoudsplicht loopt in principe tot het kind 21 jaar is. Vanaf 18 jaar ontvangt het kind de alimentatie zelf. Verdient het kind zelf inkomen, dan kan dit van invloed zijn op de hoogte van de bijdrage.
Partneralimentatie
Partneralimentatie geldt alleen voor ex-echtgenoten of geregistreerde partners. De partner die onvoldoende inkomen heeft, kan een bijdrage vragen.
Bij het bepalen van partneralimentatie wordt gekeken naar:
- de behoefte van de ontvangende partner;
- de draagkracht van de betalende partner;
- de verdiencapaciteit van de ontvangende partner.
Kinderalimentatie gaat altijd vóór partneralimentatie.
Hoe wordt kinderalimentatie berekend?
De hoogte van kinderalimentatie wordt vastgesteld aan de hand van richtlijnen die rechters gebruiken. In de basis gebeurt dit in drie stappen:
- De behoefte van het kind
Er wordt gekeken naar het gezinsinkomen van vóór de scheiding. Op basis daarvan wordt bepaald wat het kind nodig heeft. - De draagkracht van beide ouders
Vervolgens wordt berekend wat beide ouders financieel kunnen bijdragen. Hierbij wordt onder meer gekeken naar inkomen, vaste lasten en woonkosten. - De verdeling van de kosten
De kosten worden verdeeld naar verhouding van de draagkracht van beide ouders. Daarbij wordt ook rekening gehouden met de zorgverdeling en het kindgebonden budget.
De hoogte van de kinderalimentatie is dus altijd afhankelijk van zowel de behoefte van het kind als de financiële mogelijkheden van de ouders.
Kinderalimentatie is maatwerk
Hoewel er vaste uitgangspunten bestaan, blijft kinderalimentatie altijd maatwerk. De rechter kijkt naar de specifieke omstandigheden van het geval. Daardoor kan de uitkomst per situatie verschillen.
De hoogte van de alimentatie kan bijvoorbeeld veranderen door:
- een nieuwe partner of een nieuw gezin;
- schulden of hoge woonlasten;
- inkomsten uit ondernemerschap;
- een wisselend inkomen;
- een andere zorgverdeling voor de kinderen.
Ook veranderingen na verloop van tijd kunnen aanleiding zijn om de alimentatie opnieuw te laten berekenen.
Hoe wordt partneralimentatie bepaald?
Bij partneralimentatie wordt gekeken naar de behoefte van de ontvangende partner en de draagkracht van de betalende partner. Daarnaast speelt de vraag een rol in hoeverre de ontvangende partner zelf inkomen kan verdienen.
Sinds 1 januari 2020 geldt als hoofdregel dat de duur van de partneralimentatie gelijk is aan de helft van de duur van het huwelijk, met een maximum van vijf jaar. Op deze regel bestaan enkele uitzonderingen, bijvoorbeeld wanneer er jonge kinderen zijn of bij langdurige huwelijken.
Partneralimentatie eindigt onder andere wanneer de ontvanger opnieuw trouwt of een geregistreerd partnerschap aangaat.
Afspraken maken of via de rechter?
In veel gevallen kunt u samen afspraken maken over alimentatie. Deze legt u vast in een ouderschapsplan of echtscheidingsconvenant. Het is verstandig om deze afspraken door de rechter te laten bekrachtigen, zodat u deze kunt afdwingen als dat nodig is.
Lukt het niet om samen tot afspraken te komen? Dan zal de rechter de hoogte van de alimentatie bepalen.
Belangrijke aandachtspunten
- Alimentatie wordt jaarlijks geïndexeerd (per 1 januari 2026 met 4,6%).
- Wijzigingen in inkomen, gezinssituatie of zorgverdeling kunnen leiden tot een herziening.
- Bij onvoldoende draagkracht kan de alimentatie worden vastgesteld op een minimumbedrag of zelfs nihil.
- Kinderalimentatie heeft altijd voorrang op partneralimentatie.
De Brouwer Advocaten
Heeft u na het lezen van deze blog vragen over alimentatie? Onze familierechtadvocaten staan u graag bij! U kunt onze advocaten in Rotterdam bereiken door te bellen naar 010 423 0019 of door te mailen naar info@debrouweradvocaten.nl. Daarnaast kunt u het contactformulier op onze website invullen. Wij nemen dan zo spoedig mogelijk contact met u op.