Binnen het familierecht staan geschillen over verhuizingen bekend om hun complexiteit. Geen enkele zaak is hetzelfde en juist die afhankelijkheid van specifieke omstandigheden maakt de uitkomst vaak moeilijk voorspelbaar. Wie plannen heeft om te verhuizen met kinderen, doet er daarom verstandig aan om dit zorgvuldig en strategisch aan te pakken.
Waarom zien we steeds meer verhuisconflicten?
Procedures over verhuizingen komen steeds vaker voor. Dat is niet verrassend. Ouders gaan vaker uit elkaar, wonen flexibeler en kiezen vaker voor co-ouderschap. Ook nieuwe relaties spelen regelmatig een rol bij verhuiswensen.
Daar komt bij dat de rechtspraak zich heeft ontwikkeld. Met name sinds een uitspraak van de Hoge Raad in 2021 is duidelijk geworden dat verhuizen met kinderen juridisch minder vrijblijvend is dan eerder werd gedacht, zelfs wanneer slechts één ouder het gezag heeft.
Wat zegt de wet?
Bij gezamenlijk gezag
Als beide ouders het gezag hebben, kan een verhuizing niet eenzijdig worden doorgevoerd. De andere ouder moet toestemming geven. Gebeurt dat niet, dan kan de rechter gevraagd worden om vervangende toestemming te verlenen.
De rechter kijkt daarbij niet naar één doorslaggevende factor, maar maakt een brede belangenafweging. Het belang van het kind staat voorop, maar ook de belangen van beide ouders worden meegewogen. Relevante vragen zijn bijvoorbeeld:
- Hoe noodzakelijk is de verhuizing?
- Is deze goed voorbereid?
- Wat zijn de gevolgen voor het contact met de andere ouder?
- Hoe is de zorg momenteel verdeeld?
- Hoe is het leven van het kind ingericht (school, vrienden, sport)?
In de praktijk geldt vaak: hoe intensiever ouders samen voor de kinderen zorgen, hoe lastiger het wordt om toestemming te krijgen. Ook afstand speelt een belangrijke rol. Zo wordt een verhuizing naar de andere kant van het land of naar het buitenland kritischer beoordeeld.
Bij eenhoofdig gezag
Op het eerste gezicht lijkt de situatie eenvoudiger wanneer één ouder het gezag heeft. Deze ouder mag immers beslissingen nemen over de opvoeding en woonplaats van het kind.
Toch zit daar een belangrijke beperking aan. De ouder met gezag moet het contact tussen het kind en de andere ouder actief stimuleren. Als een verhuizing dat contact belemmert, kan de rechter ingrijpen.
De Hoge Raad heeft bevestigd dat dit ver kan gaan. In sommige gevallen kan een verhuizing worden verboden of kan zelfs worden geëist dat een ouder terugverhuist. Dat maakt duidelijk dat ook bij eenhoofdig gezag niet zomaar vrij kan worden verhuisd.
Wat weegt zwaar in de praktijk?
Rechters hechten veel waarde aan stabiliteit en continuïteit in het leven van een kind. Zo kan bij jonge kinderen een verhuizing ertoe leiden dat een uitgebreide zorgregeling niet meer uitvoerbaar is en wordt teruggebracht tot minder frequent contact. Ook speelt bij oudere kinderen hun sociale leven een grotere rol. School, vrienden en activiteiten zijn vaak sterk plaatsgebonden. Als ouders de zorg min of meer gelijk verdelen, wordt verwacht dat dit zoveel mogelijk behouden blijft – ook na een verhuizing. Kort gezegd: hoe groter de impact op het bestaande leven van het kind en het contact met de andere ouder, hoe kritischer de rechter zal zijn.
Het belang van een goede voorbereiding
Een verhuizing met kinderen vraagt om meer dan alleen een wens of noodzaak. Doorslaggevend is hoe goed het plan is uitgewerkt. Denk aan een duidelijke reden voor de verhuizing, een concreet plan voor wonen, school en opvang en praktische oplossingen om het contact met de andere ouder in stand te houden. Zonder deze elementen wordt een verzoek al snel als onvoldoende doordacht gezien.
De Brouwer Advocaten
Overweegt u een verhuizing of wordt u geconfronteerd met verhuisplannen van uw ex-partner? Onze familierechtadvocaten staan u graag bij! U kunt onze advocaten in Rotterdam bereiken door te bellen naar 010 423 0019 of door te mailen naar info@debrouweradvocaten.nl. Daarnaast kunt u het contactformulier op onze website invullen. Wij nemen dan zo spoedig mogelijk contact met u op.