Een duw, een slecht getimede tackle of een schermutseling. In een sportwedstrijd komt het bijna altijd wel voor; letselschade. Het hoort erbij, zullen de meeste zeggen. Maar is dat ook zo? Kan voetballer na een (donker)rode kaart bijvoorbeeld ook aansprakelijk worden gesteld voor de schade bij de ander, of is de sportwedstrijd een uitzondering op de regel? In deze blog leest u meer over schade en aansprakelijkheid in een sport- en spelsituatie.
Een hogere drempel
Aansprakelijkheid in een sport- en spelsituatie wordt, in beginsel, beoordeeld aan de hand van de regels van de onrechtmatige daad. Dit volgt uit artikel 6:162 van het burgerlijk wetboek. Echter, in de rechtspraak is bepaald dat in een sport- en spelsituatie een hogere drempel geldt voor aansprakelijkheid en schadevergoeding.
In een sport- en spelsituatie is pas sprake van een onrechtmatige gedraging wanneer deze de ‘normaal aanvaardbare risico’s van het spel’ te buiten gaat. Een karatetrap op straat is onrechtmatig, maar tijdens een karatewedstrijd niet. Het uitgangspunt is dat deelnemers aan een sport of spelsituatie een zekere hoogte van gevaar accepteren. De verhoogde kans op gevaar is in sport- en spelsituaties nou eenmaal part of the game. Doordat de verhoogde kans op gevaar en letsel wordt geaccepteerd, is een veroorzaker van schade minder snel aansprakelijk.
Sport- en spelsituatie
Om in een bepaald geval aan de aansprakelijkheids- of schadevraag toe te komen moet er eerst worden vastgesteld of er wel sprake was van een sport- of spelsituatie. Dat is in de praktijk niet altijd even eenvoudig vast te stellen. Bij een voetbal-, hockey- of handbalwedstrijd is het evident.
Maar hoe zit het met schade in de sportschool? Of schade na het fluitsignaal? Letsel bij het juichen na een overwinning? Er dient per geval te worden nagegaan of er sprake is van een sport- en spelsituatie.
De beoordeling van de aansprakelijkheid
Wanneer er sprake is van een sport- en spelsituatie kan er geoordeeld worden of er sprake is van onrechtmatig handelen. Dit is dus een strenger vereiste dan in een normale situatie. Of er sprake is van onrechtmatig handelen in een sport- en spelsituatie is afhankelijk van veel omstandigheden, deze zijn in de rechtspraak bepaald.
Hierbij kunt u denken aan (1) De aard van de sport; Is het een relatief gevaarlijke sport, zoals karten of boksen? Of gaat het om een relatief onschuldige sport- of spelsituatie, zoals toerfietsen? In het algemeen geldt dat naarmate de sport of het spel gevaarlijker is, er meer risico moet worden aanvaard, en er dus minder ruimte is voor aansprakelijkheid. (2) De spelregels; Het enkel overtreden van de spelregels weegt wel mee in de beoordeling van onrechtmatigheid, maar levert niet per definitie onrechtmatigheid op. In sommige rechtszaken hebben rechters daarbij meegewogen hoe de scheidsrechter of tuchtrechter van de betreffende bond de situatie beoordeelde. (3) De mate van waarschijnlijkheid dat er letsel intreedt; kon de veroorzaker van het letsel dit gevolg verwachten, terwijl het slachtoffer deze gedraging op zich niet hoefde te verwachten, zoals bij een tackle ver ná het laatste fluitsignaal? Dan zal aansprakelijkheid eerder worden aangenomen en (4) De mate van eigen schuld bij het slachtoffer.
Eigen schuld
Stel iemand brengt, tijdens een voetbalwedstrijd, door een slecht getimede bal, zijn medespeler letsel toe. In dat geval zal er niet snel sprake zijn van onrechtmatig handelen, maar schade tijdens een sportieve situatie. Dit is schade die in zekere zin kon worden verwacht.
Een rechter zal in deze situaties in de beoordeling ook meenemen of er sprake is van eigen schuld aan de kant van het slachtoffer (art. 6:101 BW). Dat is echter lastig vast te stellen en zal vaak alleen worden aangenomen als het slachtoffer de onrechtmatige handeling heeft uitgelokt of zelf een verkeerde beweging heeft gemaakt.
De toeschouwer en de vereniging
Het is overigens niet vereist dat het slachtoffer zelf deelnam aan de sport of het spel. Ook voor toeschouwers geldt de verhoogde aansprakelijkheidsdrempel. Net als bij schade aan deelnemers moet er bij toeschouwers gekeken worden of de gedraging in het spel te verwachten was. Als u bij een voetbalwedstrijd in het stadion zit, is de kans aanwezig dat u door een verdwaalde bal geraakt kan worden. De schade die u hierbij oploopt is lastig te vergoeden, omdat de aansprakelijkheid aan dezelfde hoge drempel moet voldoen.
Een vereniging of beheerder kan aansprakelijk zijn voor letsel tijdens het sporten. Een sportvereniging heeft een zorgplicht. Een sportvereniging heeft de verplichting veiligheidsmaatregelen te nemen om ongevallen zo veel mogelijk te voorkomen. En om de ernst van het letsel bij een eventueel ongeval te beperken.
Het gaat bij een sport- en spelsituatie dus niet alleen om de sporters zelf.
De scheidsrechter
Bij de beoordeling van een schadeclaim is de beoordeling van een situatie door een scheidsrechter, tuchtcommissie of andere instantie vaak van belang. Vond de scheidsrechter dat een actie niet thuishoort op een sportveld, dan neemt een rechter deze mening vaak over. Ook de spelregels zijn vaak belangrijk bij de beoordeling van de aansprakelijkheid.
De Brouwer Advocaten
Heeft u na het lezen van deze tekst vragen over schade ontstaan door dieren? Of heeft u een ander soort ongeval gehad? De advocaten van De Brouwer Advocaten Rotterdam staan voor u klaar! U kunt ons bereiken door te bellen naar 010 423 00 19 of door te mailen naar info@debrouweradvocaten.nl. Daarnaast kunt u het contactformulier op onze website invullen. Wij nemen dan zo spoedig mogelijk contact met u op. Bij De Brouwer Advocaten werken ervaren en succesvolle advocaten, waaronder arbeidsrechtadvocaten, echtscheidingsadvocaten en familierechtadvocaten.